Gepubliceerd door: Michèlle Elbers Gepubliceerd op: Wednesday 19 May 2010, 10:33

Tsjechië dient in 2020 dertien procent van haar energie op een duurzame manier op te wekken. Dit wil men realiseren door het gebruik van kolen als brandstof met vijftig procent te verlagen. Ook wil men de toepassing van alternatieve brandstoffen en cogeneratie systemen uit gas en biomassa sterk bevorderen. In 2009 werd echter slechts vier procent van de energiebehoefte op een duurzame manier geproduceerd. De tussentijdse doelstelling van acht procent in 2010 wordt ondanks enorme toename van de capaciteit in zonne-energie niet gehaald. Wil Tsjechië de Europese doelstellingen halen, dan dient men veel te investeren in duurzame energie. Andere redenen om over te gaan op duurzame energie zijn de hoge olieprijzen en de problematiek rondom de energievoorziening.

Om de doelen te halen zijn er een aantal nationale en Europese subsidies voor projecten die beheerd worden door de ministeries van Milieu en van Landbouw. Het 'Operationele Programma Milieu' uit de Europese Structuur- en Cohesiefondsen stelt 5,5 miljard euro beschikbaar. Voor het verminderen van emissies en het
bevorderen van duurzame energie is 1,5 miljard euro uit dit programma beschikbaar. Vorig jaar stonden vooral de subsidies op het gebied van zonneenergie centraal. Dit leidde tot een vertienvoudiging van de productie tot 490 MW. De vergoedingen zonne-energie worden nu versoberd. Desondanks wordt verwacht dat eind 2010 1.000 MW zonne-energie opgewekt wordt. Ook het grote staatsbedrijf CEZ investeert in de komende jaren in totaal 107 miljoen euro in duurzame energiebronnen. De aandacht verplaatst zich nu naar biobrandstoffen en energie uit afval.

Tsjechië heeft de EU-wetgeving op het gebied van milieu in de nationale wetgeving opgenomen. Op slechts drie terreinen bestaan overgangsregelingen. Op dit moment is er veel aandacht voor het invoeren en handhaven van regelgeving. De totale kosten van volledige invoering van de EU-milieuwetgeving wordt geschat op 9 miljard euro. Op het gebied van advies en consultancy betreffende duurzame energie kunnen Nederlandse bedrijven een belangrijke rol spelen. Daarnaast is de Tsjechische markt interessant vanwege het feit dat Nederland verkoopbare kennis en expertise heeft op het gebied van duurzame energie, vooral biomassa en
windenergie, maar ook energie uit afval. De Nederlandse sector staat in Tsjechië bekend als innovatief op het gebied van groene technologie. Dat is mede te danken aan een actieve rol van de Nederlandse ambassade te Praag om de Nederlandse sector in Tsjechië onder de aandacht te brengen en een aantal innovatieve bedrijven die al op de Tsjechische markt actief zijn.

Er vinden jaarlijks meerdere beurzen en seminars plaats waar duurzame energie centraal staat. Deze evenementen zijn een goed startpunt om contacten te leggen met Tsjechische bedrijven. Op het gebied van investeringen in duurzame energie kan men contact opnemen met Czechinvest. Tot slot is het Czech Environmental Information Agency het aanspreekpunt voor informatie over het milieu in Tsjechië.

Op het gebied van duurzame bouw loopt Tsjechië achter op andere Europese landen. Er zijn enkele tientallen 'passieve huizen' (verbruik tot 15 KWh/md) en ruim duizend huizen met 'lage energiestandaard' (verbruik tot 50 KWh/md) gebouwd. In Duitsland zijn bijvoorbeeld al 7.000 'passieve huizen' gebouwd. Echter, Tsjechië maakt nu een inhaalslag, zowel bij het bouwen van nieuwe huizen als het renoveren van oude huizen en gebouwen. Veel oude flatgebouwen, de 'paneláky', waarin ruim een kwart van de bevolking woont, zijn toe aan renovatie. In 2008 diende volgens een schatting ruim 900.000 woningen in 'paneláky' gerenoveerd te worden. In totaal is tussen de 7 en 11 miljard euro nodig om deze renovaties te verwezenlijken.

De energiezuinigheid in Tsjechië is laag. In 2007 beschikte 17,6 procent van de huishoudens nog over een kolengestookte verwarmingsinstallatie. Flatgebouwen worden vaak verwarmd door inefficiënte en slecht afgestelde centrale verwarmingssystemen, ventilatiesystemen zijn vaak sterk verouderd en ook verlichting- en koelingsystemen zijn vaak inefficiënt. Op veel terreinen valt dus aan energie-efficiëntie te winnen. Aangezien de energiekosten in Tsjechië de laatste jaren ook sterk gestegen zijn, is de bereidheid onder de bevolking om te investeren in energiezuinige oplossingen toegenomen. Daarom wordt verwacht dat er op langere termijn ook kansen bestaan op het gebied van projectontwikkeling en bouw van passieve huizen en huizen met lage energiestandaard.

Ook de overheid ziet in dat de CO2-uitstoot beperkt dient te worden. Om de CO2-uitstoot van gebouwen te beperken zijn twee renovatieprogramma's gelanceerd.

Ten eerste het 'Panel'-programma. Dit is een rentesubsidie over leningen voor renovaties. Wanneer men energiebesparende maatregelen doorvoert waardoor de CO2-uitstoot van een gebouw lager wordt dan 70-80 KWh/md, krijgt men een deel van de rente vergoed. Jaarlijks wordt tussen de 100 en 165 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de renovatie van 'paneláky'. Ten tweede is het 'Groene Besparingen' programma geïntroduceerd. Doel van dit programma is de renovatie van woonhuizen die niet in aanmerking komen voor het 'Panel' -programma. Ook bij dit programma staat vermindering van CO2-uitstoot en energie-efficiëntie centraal.

Qua ontwikkeling, techniek en kennis loopt Nederland voor op Tsjechië. Er zijn relatief weinig bedrijven in Tsjechië actief met expertise op het gebied van duurzaam bouwen. Skanska CZ is de enige grote projectontwikkelaar die zich bezighoudt met projecten met lagere energiestandaard. Ook in de 'doe-het-zelf' sector (DIY) worden nog zeer weinig duurzame producten aangeboden. Op het gebied van warmte-isolatie, energie-efficiënte verwarmingssystemen, Hr-ketels, ventilatiesystemen en verlichtingstechnologie loopt Nederland voor op Tsjechië en bestaan er kansen voor Nederlandse bedrijven.

Voor meer informatie over de markt, actieve spelers en mogelijkheden om de markt te betreden, kunnen bedrijven contact opnemen met de twee non-profit organisaties op het gebied van duurzaam bouwen: het Passive House Centre en de Czech Sustainable Building Society. Een goede gelegenheid om nuttige contacten op te doen is het bezoeken van de jaarlijkse 'International Building Fair' of de conferentie 'Central Europe Towards Sustainable Building'.

Meer informatie:
• NL EVD Internationaal, duurzaam bouwen in Tsjechië
• Passive House Centre
• International Building Fair
• Czech Sustainable Building Society

Bron: EVD.nl